Geschiedenis is iets wat vaststaat. Het is al gebeurd en daar kan niets meer aan veranderd worden. Soms weten we niet hoe iets precies gegaan is, maar dat wil niet zeggen dat het niet was.
Maar velen van ons zullen wel eens gedacht hebben: wat als die ene cruciale gebeurtenis in de geschiedenis niet gebeurd was of anders was afgelopen, hoe zou de toekomst er dan uitgezien hebben?
Wat als het zuiden Gettysburg had gewonnen?
Wat als de Slag bij Gettysburg door het zuiden gewonnen was? Wat als Hitler WW2 had gewonnen? Wat als het Romeinse Rijk niet gevallen was? Wat als de stoommachine niet ontdekt was? Wat als in de Middeleeuwen de pest niet uitgebroken was? De voorbeelden zijn legio.
Er zijn vele literaire voorbeelden te vinden van auteurs die zich dit afgevraagd hebben en hun overpeinzingen in boekvorm gegoten hebben. Dit genre noemen we Alternatieve Geschiedenis.
Een tijd terug heb ik puur voor mijn eigen plezier Broch nam Broc geschreven, waarin een broer en zuster uit het heden tegen hun zin geteleporteerd worden naar het Schotland van rond 1700. Hun aanwezigheid verandert het verleden en Schotland wordt in het begin van de 18e eeuw onafhankelijk van Engeland en de desastreuze Slag bij Culloden zal nooit plaatsvinden.
Uit redenen in een eerder blog beschreven heb ik het nooit uitgegeven, maar het heeft me veel plezier gegeven het te schrijven.
Het butterfly effect
Maar hoe zou de geschiedenis er daarna uitgezien hebben? Zou de Schotse onafhankelijkheid en het voortbestaan van hun cultuur van vóór Culloden veel impact gehad hebben op het verdere verloop van de geschiedenis. Vindt het ‘butterfly effect’, waarin zelfs de miniemste verandering steeds grotere gevolgen heeft, altijd plaats of kun je ongestraft dingen veranderen zonder dat het de grote lijnen van de toekomst wijzigt?
En vooral: zou de blijvende aanwezigheid van mensen uit de toekomst, met hun (voor)kennis en ideeën, niet nog meer wijzigingen aanbrengen?
Het schrijven van een boek over alternatieve geschiedenis opent vele mogelijkheden die voor het schrijven van een historische roman onmogelijk zijn. Je hoeft je immers niet geheel te houden aan wat er vaststaat. Je kunt vrijelijk veranderen en interpreteren. Je hoeft niet eindeloos te rechercheren en dan tot de ontdekking te komen dat hoe bepaalde dingen waren, jouw plot in de weg zit.
En dus ging ik schrijven. Het vervolg heb ik Fuil na Fil genoemd, net als de eerdere titel twee vergelijkbare Schotse woorden die totaal wat anders betekenen, maar een eendere klank hebben. Ook dit keer heb ik voor mijn plezier en eigen boekenkast geschreven, niet om het uit te geven. Dat biedt dan nog meer vrijheden, die je anders niet hebt.
Koningin Anna komt terug op haar beloften
Het plot is simpel: het is 1705, Schotland is een republiek, maar koningin Anna van Engeland komt op haar beloften terug en begint alsnog een oorlog om Schotland in te lijven. Onze geteleporteerde broer en zuster helpen hun nieuwe vaderland met kennis uit de toekomst en ineens is Schotland niet meer zo kansloos als het leek.
Het heeft me veel vreugde verschaft het te schrijven. Ik kon heerlijk dagdromen over hoe deze alternatieve geschiedenis eruit zou zien. Het bleef leuk om de botsingen tussen cultuur en opvattingen tussen mensen uit het verleden en heden uit te werken. Bij alles wat ik zelf deed, begon ik me af te vragen: wat zou iemand van vroeger daarvan gevonden hebben?
Ik vond dat ik nog een cadeautje tegoed had en dus laat ik het mooi drukken en inbinden. Gewoon omdat het kan.
Het was heerlijk eens vrij te kunnen schrijven over het verleden en toch niet 100% vast te zitten in het keurslijf van de geschiedenis.
En het heeft me het laatste zetje gegeven een heel oude wens na te jagen: ik ga me inschrijven voor een cursus Gàidhlig, de Keltische taal van Schotland.
Alternative History
History is something that is fixed. It has already happened and nothing can be changed about it. Sometimes we don’t exactly know how something happened, but that doesn’t mean it wasn’t.
But many of us will have thought: what if that one crucial event in history had not happened or had ended differently, what would the future have looked like?
What if the south had won Gettysburg?
What if the Battle of Gettysburg had been won by the South? What if Hitler had won WW2? What if the Roman Empire hadn’t fallen? What if the steam engine had not been discovered? What if the plague hadn’t broken out in the Middle Ages? The examples are numerous.
There are many literary examples of authors who have pondered on this question and have poured their reflections into book form. We call this genre Alternative History.
A while ago I wrote Broch nam Broc purely for my own pleasure , in which a brother and sister from the present are teleported against their will to Scotland around 1700. Their presence changes the past, and Scotland becomes independent from England in the early 18th century, and the disastrous Battle of Culloden will never take place.
For reasons described in an earlier blog, I never published it, but it gave me a lot of pleasure to write it.
The butterfly effect
But what would history have looked like after that? Would Scottish independence and the survival of their culture from before Culloden have had a lot of impact on the further course of history? Does the ‘butterfly effect’, in which even the smallest change has ever greater consequences, always take place or can you change things with impunity without changing the broad outlines of the future?
And above all: wouldn’t the continued presence of people from the future, with their (prior) knowledge and ideas, make even more changes?
Writing a book about alternative history opens up many possibilities that are impossible for writing a historical novel. After all, you don’t have to stick entirely to what is fixed. You can change and interpret freely. You don’t have to endlessly investigate and then discover that how certain things were gets in the way of your plot.
And so I started writing. I called the sequel Fuil na Fil, just like the earlier title, two similar Scottish words that mean something completely different, but have the same sound. This time too, I wrote for my own pleasure and bookcase, not to publish it. That then offers even more freedoms that you otherwise don’t have.
Queen Anne goes back on her promises
The plot is simple: it is 1705, Scotland is a republic, but Queen Anne of England goes back on her promises and starts a war for Scotland after all. Our teleported siblings help their new homeland with knowledge from the future and suddenly Scotland does no longer stand as little chance as seemed before.
It has given me great joy to write it. I could daydream about what this alternative history would look like. It was still fun to work out the clashes between culture and views between people from the past and present. With everything I did myself, I started to wonder: what would someone from the past have thought of that?
I thought I still deserved a present and so I have it printed and bound. Just because I can.
It was wonderful to be able to write freely about the past and yet not be 100% stuck in the straitjacket of history.
And it has given me the final push to pursue a very old wish: I am going to enroll in a course of Gàidhlig, the Celtic language of Scotland.
Comments (0)